Te Karere

NGA TANGATA ANGAANGA O TE TUROTO TEI AKARUKE I TA RAUA ANGAANGA MEITAKI
I roto I tetai uriuri’anga tuatua a te nuti o te TV ki tetai nga tangata e ‘ona pitiniti ta raua I te pae angaanga turoto te akakite nei raua e kua riro te akaruke’anga a tetai nga tangata angaanga o te turoto mei ta raua ngai angaanga ei mea poitirere kia raua e te apai nei raua I te akaapa’anga kit e tama akatere ‘au o teia taokotai’anga koia a Tata Crocombe e pera katoa te taokotai’anga o te angaanga turoto o te Kuki Airani nei.
Te ‘ui nei oki raua e e’aa tikai te tupu nei I teia taokotai’anga? Ko te angaanga maata oki a teia taokotai’anga e akakite nei raua I te akaruru e per ate rotai’anga I te angaanga akapuapinga turoto o roto nei I te basileia e mei te mou mai ‘anga a Tata I te tao’anga akatere I teia taokotai’anga e manganui uatu te manamanata e tupu nei I roto I te angaanga turoto e te ‘ui nei raua e’aa tikai te tumu. Ko Barry Ford oki e pera a Rohan Ellis nga tangata e akaari nei I to raua mareka kore I teia e tupu nei. Te mata nei oki raua I te au otera rikiriki kimi puapinga no te angaanga turoto e I to raua mareka kore I roto I tetai tuatau poto ua e 3 aronga angaanga mei roto atu I te opati o te turoto tei akaruke I ta ratou ngai angaanga e te akapakari nei to raua manako e ko te tumu e akaruke nei teia aronga angaanga no te tu akatere o te tama akatere ‘au o teia taokotai’anga – e manga ngakauparau rai tana tu akatere’anga e pera e manganui tana tamanamanata I te angaanga a nga took toru tei akaruke atu I ta ratou angaanga.
Te inangaro nei oki aia I na Rohan ei e kia kite ua rai raua te ‘ona otera e eaa te tupu nei I te angaanga turoto o roto nei I te basileia. Te kite nei oki aia I na Rohan ei e kare e tae an ate manganui’anga o te tuatua no runga I te akapuapingai te angaanga turoto e kare ratou I kite e te akapeea nei? Kua rave iatu oki I teia avatea ruitoru tetai uipaanga na te kopapa metua o te angaanga turoto e te irinaki nei oki a Rohan raua ko Barry e kia akaoki akaou’ia mai nga tokorua ki runga I ta raua angaanga meitaki no te tauturu I te akapuapinga I te angaanga turoto I roto nei I te basileia.
TE PA’U A TE TAUTURU PARAI MINITA NO TE MANAMANA O TE ANGAANGA TUROTO
- Mei roto mai I te Opati o te Tauturu Parai Minita
E tika, e mea taitai’a I te kite’anga I to tatou iti tangata e noo nei mei runga I ta ratou ngai angaanga I teia au tuatau. E taitai’a katoa e kua tupu atu teia ki nga tangata puapinga tikai I roto I te opati o te angaanga turoto. Te kite nei oki tatou e kare e roa atu ana ka tupu te rere’anga pairere ki rotopu I a Sydney e Rarotonga te ka akamata I roto I te marama ko Tiurai I teia mataiti. Te akakite nei oki te Tauturu Parai Minita a Robert Wigmore e te irinaki nei aia I roto I te kopapa metua o te angaanga turoto e ta ratou angaanga meitaki e rave nie noatu e kua akanoo atu e 2 nga taeake mei runga I ta ratou ngai angaanga? Ko nga tokorua oki tei akaruke atu I ta raua angaanga e manamanata ua tei reira ki rotopu I te kopapa metua o te angaanga turoto e e mea tau I n ate minita ei e na ratou rai e virakau I teia manamanata. Kare oki teia I te manamanata e e mea tau katoa kia tomo atu au te minita ki roto tamanamanata I tetai tika tau ta teia kopapa metua o te angaanga turoto e rave nei.
TE KOPAPA METUA O TE ANGAANGA TUROTO E TE MINITA E ANGAANGA KAPITI NEI KIA MEITAKI TE TURANGA AKAPUAPINGA I TE TUROTO
Te matutu nei rai te turanga o te kopapa metua o te angaanga turoto e pera to ratou Minita I te mea I teia au manamanata e tupu nei I teia tuatau I te aronga angaanga tei akaruke I ta ratou ngai angaanga no te mareka kore I te akatere’anga e t eta-manamanata a te tama akatere’au I te angaanga turoto koia a Tata Korokami. Kua akaruke atu oki te tauturu akaaere o te angaanga turoto a Glenda Tuaine e pera te mata o te angaanga turoto o Nuti Reni a Kiriti Inikaramu.
Ko te aronga I runga I te kopapa metua o te angaanga turoto o te Kuki Airani nei ko Tata Korokami, Tirita Manarangi Toroti, Te Tika Mataiapo, Evani Timiti e Tomati Koteka e pera a Iaveta Tioti. I roto oki I te uriuri’anga tuatua atu anga te TV ki te au mema o roto I te kopapa metua o te angaanga turoto I nanai vaitata rai e ko te vaerua mei roto mai I teia au taeake e mea akateateamamao tei reira – aiteite ua to ratou manako e kare e tangata I te tua e kua aru I te manako o nga taeake tei akaruke I ta raua angaanga turoto no te tu kino o te tama akatere ‘au o teia taokotai’anga.
Te akakite nei oki te Minita a Ropati I mua ake ka aka’apa ei tatou te tangata I te kopapa metua o te angaanga turoto e pera tona tama akatere au e mea tau I nana ei kia akarameitaki I teia e tupu nei? Kua marama rai oki aia I n ate Minita ei I te vaerua ta te taote a Terepai Maoate e apai mai I roto I te nuti pepa e e vaerua poritiki teia nana e kare uatu e tumu tau.

Herald Issue 463 10 June
- World famous activist assisting residents
- Budget will decide if residents prosecute Government over landfill
- Forestry project sucking Mangaia dry
- Budget 2010 – fiasco or disaster?