Te Karere

TE NOO NEI RAI TETAI PAE KI ROTO I TE ARE AKAPU’AO I ARAURA
Te akaroa; te noo nei rai tetai pae I te iti tangata I roto a te are akapu’ao I Araura mei te tuatau mai I u ei te enua I te uri’ia Pat. Te akakite nei tetai nuti I runga I ta Ratio Nuti Reni e te vaitata nei te akamata I te angaanga akameitaki I te au ngutuare tei takinokino’ia e te uri’ia Pat. Kua akakite oki a Tai Herman te konitara tutara e kua akameitaki iatu mei te 128 au ngutuare tei akameitaki iatu e kare oki I kino roa inara, te vai nei te tauturu ta te Kavamani Nuti Reni I akakite e ka tauturu ratou I te akameitaki I te toenga o te au ngutuare tei takinokino’ia e te uri’ia Pat.
Kua akakite katoa oki a Herman e te umuumu pakari’ia nei teia tauturu a Nuti Reni I te mea te poto nei te tuatau no te tuatau uri’ia I roto I te rima marama e tu mai nei e te manga taitai’a katoa nei aia e kare teia akameitaki’anga e akara matatio iana. Kua akakite katoa rai oki tetai va’a tuatua mei roto mai I te Opati o te Au Enua I Tai Mai e per ate akapuapinga e kare e roa atu kua oti ta raou akateateamamao’anga no te akamata I te akameitaki I te au ngutuare tei takinokino’ia e te uri’ia Pat. Te akakite nei oki teia mata e me oti mai te parai no teia ka akamata atu ei te angaanga.

TE MANAMANATA TA TE AKAVA I ATORO ATU I TEIA OPENGA EPETOMA
E openga epetoma ta’ii rai teia no tea kava e akakite nei a Ratio Kuki Airani. E ono au ngutuare tei ripoti ‘ia mai ki te akava e ko tetai pae I teia e au pitiniti kua kei’a iatu te moni e pera katoa tetai au pakau uvira. Te akamatakite nei tea kava penei ka okona iatu teia au pakau nei ki vao na roto I tetai monimama roa e auraka e oko I teia ko te riro teia ei manamanata kia koe. Takake I teia e 5 au keia takake tei akakite’ia mai. Te akapakari nei rai tea kava I te iti tangata kia akara matatio I to ratou au ngutuare e pera te apinga akaoro e kia tapeka meitaki’ia to kotou ngutuare auraka kia kei’a ia I teia au ra.
E rima au ‘u I runga I te mataara tei ripoti katoa’ia mai kit e akava I teia tuatau o te openga epetoma roa. Mei te iva katoa au ripoti tei tae mai ki a ratou no rungai te turituri apinga akatangi I roto I tetai au ngutuare. Te akakite nei rai te akava I teia au ngutuare kia akamanako e e au ngutuare tetai I te pae mai I to tatou au ngutuare me rave ratou I tetai angaanga imenemene e per ate inui te au vai veravera.
Kua akakite katoa ‘ia mai kit e akava e ko te are repo I tetai tua I te opati o tea kava kua takinokino iatu tei reira I teia tuatau openga epetoma roa – kua kei’a iatu te au pepa no te orei repo I rito I teia au are repo nei e kare oki pa’a ta ratou e peke I te ngutuare. Ko teia are repo nei te riro nei na te aronga tutaki tero e tutaki no te au angaanga akameitaki I tei reira e pera katoa I te akapou’anga moni no te au angaanga I runga I teia ngutuare I te au ra.

TE AKAPUAPINGA I TE ANGAANGA I RUNGA I TE TELECOM
A teia monite e tu mai nei ka taina atu te kamupani Telecom o te Kuki Airani nei I tetai akatikatika’anga no tetai kamupani satellite kia angaanga kapiti ‘ia ratou tei kapiki’ia e ko te 03B. Te irinaki’ia oki e ka riro teia akatikatika’anga I te akameitaki uatu I ta ratou angaanga no te taniuniu I tetai uatu enua mamao na roto I te roro uvira e per ate tereponi. Ko tetai takainga tau teia no te akameitaki atu I te angaanga ta te Telecom e rave nei kia angaanga kapiti atu I te 03B. Te akakite nei oki tetai tangata kite pakari e no te akameitaki uatu I te broadband ka riro tei reira I te apai mai I te au angaanga akapuapinga I roto nei I te basileia.

UA RUTI OA TATOU I TE TAREKAREKA KETEPORO
Noatu e kare tatou I autu I teia tarekareka keteporo maata o te pa moana patipika ma te akama e pera, kare tatou e piri atu I teia tarekareka keteporo maata te ka rave’ia ki Tingapore te irinaki nei ra to tatou pupu e kia meitaki atu to ratou turanga me tomo ratou ki roto I te tarekareka tipoti maata o te au enua I raro ake I te ‘au Peritane.
Kua ruti atu oki tatou e rua taime I ta ratou au tarekareka I teia openga epetoma I topa akenei. Kua topa mai I reira to tatou turanga akapapa’anga I roto I te tarekareka maata o roto I teia nei ao. Ka akamata akaou ta ratou tereni’anga no te iki I tetai au aito e tai ngauru ma rua te ka rave;ia ki Nuti Reni. Kua ruti atu oki tatou I a Viti e pera a Amoa I te tuatau o teia tarekareka maata o te pa moana Patipika.

TE IKI’ANGA E KO’AI KA MATA I TE PATI KUKI AIRANI I TEIA IKI’ANGA MA’ATA O RANGIATEA
Mei te a anere au tangata tei retita iatu kia iki i to ratou mema pati Kuki Airani te ka o atu I teia iki’anga ma’ata e tu mai nei. I te po ruirua kua tae atu te maata’anga I rotopu iakoe e Rangiatea no te iki e ko’ai to kotou mema paramani o te pati Kuki Airani I rotopu I a Vaitoti Tupa e pera katoa a Kiriau Turepu. I roto oki I reira I teia iki’anga kua autu atu a Kiriau Turepu e e rua anere e tai naguru ma varu au tangata tei iki atu I’aia e e tai anere e toru ngauru ma rua o Vaitoti Tupa.

Herald Issue 463 10 June
- World famous activist assisting residents
- Budget will decide if residents prosecute Government over landfill
- Forestry project sucking Mangaia dry
- Budget 2010 – fiasco or disaster?